Beginpagina van Plantaardigheden.nl
 

Leesmaar.nl
Dodoens en andere bijzondere boeken

Sitemap
Index

Plantaardigheden.nl
Artikelen over planten

Leeswerk.nl
Plantenboeken opengelegd

1554 Cruijdeboeck met transcriptie (overgeschreven)
A | B | C | D | E | F | G| H | IJK | L | M | N | O | P | QR | S | T | U | V | WXYZ

Voorwerk Nederlandse, Duitse, Franse, apothekers-, Latijnse en Griekse namen

Deel 1 Gheslacht, onderscheet, fatsoen, naemen, cracht ende werckinghe Planten Alfabetisch

Deel 2

Deel 3

Deel 4

Deel 5

Deel 6

Register van die cracht der Cruyden
 
Oude Nederlandse namen
* Project Dodoens
Woordenboek Nederlandsche Taal
Plantago PlantIndex
Letter: druk op CTRL, draai ook aan muiswiel
Bijgewerkt 18-02-2015

«  Cruijdeboeck deel 1 capitel 36, bladzijde 64-67  Zie volgende pagina »

Van Hoenderbeet.   Cap. xxxvi.

1  

Linaria arvensis - Blauwe leeuwenbek

2  

Linaria repens - Gestreepte leeuwenbek

3  

Spergula arvensis - Gewone spurrie

 

Tgheslacht

Van dese rouwe hayrachtighe cruyden worden al om tweederleye gheslachten ghevonden/ met naeme versceyden/ want deene wordt Hoenderbeet ende dandere Hoendererve ghenaempt.

Tfatsoen

Linaria arvensis - Blauwe leeuwenbek

Zie alle foto's van Herbier

  • Elatine, Morsus gallinae, Hoenderbeet 

Overzicht op deze site

Foto's op internet

bij Kurt Stueber Gruppe Max Planck IZ

in Plantago PlantIndex

[65]   1   Hoenderbeet heeft veele ronde hayrachtighe stelen den Muysoren ghelijck. Sijn bladeren zijn rontachtich rouwe en hayrachtich/ en meest wat ghesneden/ anders den bladeren van Muer niet seer onghelijck. Sijn bloemkens zijn blauw oft purperbruyn/ en daer uut comen cleyn besloten knopkens ende daer in leyt dat saet.

Linaria repens - Gestreepte leeuwenbek

Zie alle foto's van Bioweb Plantengids

Foto Bioweb Plantengids

Foto Bioweb Plantengids

Foto Bioweb Plantengids

Foto Bioweb Plantengids

Foto Bioweb Plantengids

Foto Bioweb Plantengids

Foto Bioweb Plantengids

Foto Bioweb Plantengids

Foto Bioweb Plantengids

Foto Bioweb Plantengids

Foto Bioweb Plantengids

  • Elatine altera, Morsus gallinae, Hoender erve 

Overzicht op deze site

Foto's op internet

bij Kurt Stueber Gruppe Max Planck IZ

in Plantago PlantIndex

2   Dat ander es den voorschreven van hayrachtighen ghelijck/ maer zijn bladeren zijn langher/ smaelder rontsomme ghekerft. Die bloemkes zijn licht blauw. Tsaet coempt voort in twee breede hauwkens tsamen als een tesken wassende/ ghelijck aen Eerenprijs. Die wortel es dun en faselachtigh.

Onder tgheslachte van Hoenderbeet wordt oock/ niet vergheefs/ Spuerie gherekent/ want die Hoenderen huer saet seer gherne eten ende daer om hebben wy tselve in dit Capittel willen beschrijven.

 

Spergula arvensis - Gewone spurrie

Zie alle foto's van Bioweb Plantengids

Grotere foto in Bioweb Plantengids

Grotere foto in Bioweb Plantengids

Grotere foto in Bioweb Plantengids

Grotere foto in Bioweb Plantengids

Grotere foto in Bioweb Plantengids

Grotere foto in Bioweb Plantengids

Spergula, Spuerie
  • 1644 Vlaams: Spuerie
  • 1616 Latijn: Spergula [537]
  • 1554/1557: Spergula, Spuerie

Overzicht Spergula arvensis op deze site

Alle foto's van Spergula arvensis op internet

Spergula arvensis bij Kurt Stueber Gruppe Max Planck IZ

Spergula arvensis in Plantago PlantIndex

[66]  3   Spuerie heeft ronde stelen met drije oft vier knoopkens/ aen den welcken veel cleyne seer smalle bladerkens wassen/ ghelijck een steerre/ rontsomme staen de. Op die toppen van den stelen draghet veel cleyn witte bloemkns/ ende als die vergaen/ zoo comen daer ronde bollekens voort/ ghelijck aen vlas/ daer in leyt dat saet dat swert es. Die wortel es dun en vinghers lanck.

Plaetse

Die twee ierste wassen op donckere onghebouwde plaetsen/ by den weghen en aen die canten van den velden. Die Spuerie wast oock in ghelijcken plaetsen/ ende op die velden daer se ghesayet wordt.

Tijt

Sy bloeyen meest in Meye ende in Braeckmaent.

Naem

1   Die twee ierste van desen cruyden worden in Griecx ende in Latijn Elatine gheheete/ ende van sommighe oock Morsus galinae. Ende daer naer wordt dat ierste gheheeten in Hoochduytsch Hunerbisz. In onse talen Hoenderbeet. In Franchois Morsgeline.

2   Dat tweede heet in Hoochduytsch Hunerferb. In Neerduysch Hoender erve. In Franchois Morsgeline bastarde.

3   Dat derde wordt hier te lande Spuerie gheheeten/ ende daer naer worddet in Latijn Spergula ghenaempt/ by den ouders en in die Apoteken eest onbekent/ ende daer om en hevet anders ghenen naem die ons bekent es.

Natuere

Hoenderbeet es van natueren wat vercoelende/ ende tsamen treckende.

Cracht en werckinghe

A   Hoenderbeet ende Hoender erve/ ghestooten ende met fijn tervwe meel vermenght/

 

 

[67]   zijn seer goet op roode verhitte/ ende loopende ooghen ghelijck een plaester gheleyt.

B   Die selve cruyden ghesoden ende ghedroncken/ stelpen den loop des buycx ende dat crimpsel.

C   Spuerie es een goet voeder voor ossen en koeyen/ ende doet die koeyen veel melcx gheven/ ende anders en es van huerder cracht niet bevonden.

^Naar het begin van deze pagina