Beginpagina van Plantaardigheden.nl
 

Leesmaar.nl
Dodoens en andere bijzondere boeken

Sitemap
Index

Plantaardigheden.nl
Artikelen over planten

Leeswerk.nl
Plantenboeken opengelegd

1554 Cruijdeboeck met transcriptie (overgeschreven)
A | B | C | D | E | F | G| H | IJK | L | M | N | O | P | QR | S | T | U | V | WXYZ

Voorwerk Nederlandse, Duitse, Franse, apothekers-, Latijnse en Griekse namen

Deel 1

Deel 2

Deel 3

Deel 4

Deel 5 Cruyden, wortelen ende vruchten, diemen in die spijse ghebruyckt Planten Alfabetisch

Deel 6

Register van die cracht der Cruyden
 
Oude Nederlandse namen
* Project Dodoens
Woordenboek Nederlandsche Taal
Plantago PlantIndex
Letter: druk op CTRL, draai ook aan muiswiel
Bijgewerkt 18-02-2015

«  Cruijdeboeck deel 5 capitel 59, bladzijde 669-671   Zie volgende pagina »

Van wilden kerssen.   Cap. lix.

 

Thlaspi - Boerenkers & Lepidium - Kruidkers

1  

Thlaspi arvense - Witte krodde

2  

Lepidium campestre - Veldkruidkers

3  

Lepidium ruderale - Steenkruidkers

4  

Thlaspi spec.

Thlaspi montanum - Bergboerenkers

 

Tgheslacht

Van den wilden Kerssen die onder den naem van Thlaspi begrepen moghen worden/ vindtmen sonderlinge vier gheslachten/ die malcanderen ende der Kerssen van smaecke niet seer onghelijck en sijn.

Tfatsoen

Thlaspi - Boerenkers & Lepidium - Kruidkers

Thlaspi, Thlaspidion, Sinepi agrion, Capsella, Scandulaceum, Myitis, Bytron, Dasmophon, Myopteron, wilde Kersse

 

Thlaspi arvense - Witte krodde

Zie alle foto's van Bioweb Plantengids

Grotere foto in Bioweb Plantengids

Grotere foto in Bioweb Plantengids

Grotere foto in Bioweb Plantengids

Grotere foto in Bioweb Plantengids

Grotere foto in Bioweb Plantengids

Grotere foto in Bioweb Plantengids

Grotere foto in Bioweb Plantengids

Grotere foto in Bioweb Plantengids

Grotere foto in Bioweb Plantengids

Grotere foto in Bioweb Plantengids

Grotere foto in Bioweb Plantengids

Grotere foto in Bioweb Plantengids

Thlaspi, Visselcruyt (oprecht Thlaspi)

  • 1644 Vlaams: Kersse (Eerste Wilde), Visselcruydt
  • 1616 Latijn: Thlaspi latius [712]
  • 1554/1557: Bytron, Capsella, Cresz (wilder), Dasmophon, Kersse (wilde), Myitis, Myopteron, Scandulaceum, Scordothlaspi, Senevé sauvage, Thlaspi, Thlaspi, Thlaspi (premiere espece de), Visselcruyt

Overzicht Thlaspi arvense op deze site

Alle foto's van Thlaspi arvense op internet

Thlaspi arvense bij Kurt Stueber Gruppe Max Planck IZ

Thlaspi arvense in Plantago PlantIndex

[670]   1   Dat ierste gheslacht van Thlaspi dat Visselcruyt hier te lande ghenaempt wordt heeft langachtighe smalle bladerkens/ ende herder taye stelen ontrent eenen voet hoogh/ daer aen cleyn syde tacxkens wassen/ voortbringhende cleyne witte bloemkens/ naer den welcken volghen platte ronde hauwkens/ oft huyskens/ boven een scaerdeken hebbende/ daer in cleyn ront saet leyt dat van smaecke heet ende brandende in den mont/ wat naer Loock oft Ayeuyn smakende/ ende van verwen bruyn es.

Lepidium campestre - Veldkruidkers

Zie alle foto's van Blaich

Thlaspi Cratevae, Nasturtium tectorum, Sinapi rusticum, boeren Kersse (Boeren kersse, boeren Mostaert, Thlaspi van Cratevas)

  • 1644 Vlaams: Kersse (Tweede Wilde)
  • 1616 Latijn: Thlaspi alterum [712]
  • 1554/1557: Baurn Kresz, Baurn Senff, Bytron, Capsella, Cresson rustique, Cresz (wilder), Dasmophon, Kersse (Boeren-), Kersse (wilde), Mostaert (Boeren-), Myitis, Myopteron, Nasturtium tectorum, Scandulaceum, Senevé rustique, Senevé sauvage, Sinapi rusticum, Thlaspi, Thlaspi alterum, Thlaspi (seconde espece de)

Overzicht Lepidium campestre op deze site

Alle foto's van Lepidium campestre op internet

Lepidium campestre bij Kurt Stueber Gruppe Max Planck IZ

Lepidium campestre in Plantago PlantIndex

2   Dat tweede gheslacht dat men Boeren kersse nuempt/ heeft langachtige ende breedachtighe bladeren die meerder ende breeder sijn dan die bladeren van den iersten/ ende rontsomme wat ghesneden oft ghekerft. Sijn stelen sijn ront ende ontrent eenen voet lanck/ ende in veel steelkens oock verdeylt/ daer aen wassen cleyne huyskens schier ghelijck aen teskens cruyt/ daer in dat saet leyt dat heet ende scerp es.

Lepidium ruderale - Steenkruidkers

Zie alle foto's van Bioweb Plantengids

Grotere foto in Bioweb Plantengids

Grotere foto in Bioweb Plantengids

Grotere foto in Bioweb Plantengids

Grotere foto in Bioweb Plantengids

Grotere foto in Bioweb Plantengids

Grotere foto in Bioweb Plantengids

Grotere foto in Bioweb Plantengids

Grotere foto in Bioweb Plantengids

Grotere foto in Bioweb Plantengids

Grotere foto in Bioweb Plantengids

Grotere foto in Bioweb Plantengids

Grotere foto in Bioweb Plantengids

Grotere foto in Bioweb Plantengids

Thlaspi minus, Thlaspi angustifolium, Bessemcruyt

  • 1644 Vlaams: Bessemcruydt, Kersse (Kleynste Wilde)
  • 1616 Latijn: Thlaspi minimum [713]
  • 1554/1557: Bessemcruyt, Bysemkraut, Bytron, Capsella, Cresz (wilder), Dasmophon, Kersse (wilde), Myitis, Myopteron, Scandulaceum, Senevé sauvage, Thlaspi, Thlaspi angustifolium, Thlaspi minus, Thlaspi (petit)

Overzicht Lepidium ruderale op deze site

Alle foto's van Lepidium ruderale op internet

Lepidium ruderale bij Kurt Stueber Gruppe Max Planck IZ

Lepidium ruderale in Plantago PlantIndex

3   Dat derde gheslacht van Wilden kerssen dat Bessemcruyt heet/ es van bladeren ende stelen minder dan die voorghescreven/ ende het heeft seer vele dunne tacxkens oft rijskens/ daer aen saet ende bloemen wassen ghelijck aen die andere/ maer mindere.

Thlaspi spec.

Zie alle foto's van Blaich

Thlaspi ("gheenen sonderlinghen naem")

Overzicht Thlaspi op deze site

Alle foto's van Thlaspi op internet

Thlaspi bij Kurt Stueber Gruppe Max Planck IZ

Thlaspi in Plantago PlantIndex

misschien  

Thlaspi montanum - Bergboerenkers

Zie alle foto's van CalPhotos

(?)

Thlaspi ("gheenen sonderlinghen naem")

Overzicht Thlaspi montanum op deze site

Alle foto's van Thlaspi montanum op internet

Thlaspi montanum bij Kurt Stueber Gruppe Max Planck IZ

Thlaspi in Plantago PlantIndex

4   Dat vierde gheslacht heeft langachtighe smalle rouwe witgruene bladerkens/ ende ronde houtachtighe taye steelkens/ daer aen wassen witte bloemkens/ die als sy vergaen voortbringhen breede hauwkens/ daer in bruyn saet leyt dat seer heet van smaecke es/ ghelijck kersse saet.

Plaetse

Dese cruyden wassen op die velden/ ende aen die canten/ op ongheboude plaetsen/

 

[671]   ende by den weghen/ ende worden deen ter eender plaetsen/ ende dander ter andere veel ghevonden.

Tijt

Dese cruyden bloeyen ende leveren huer saet in den zoomer/ van in Meye tot in Oostmaent.

Naem

Wilde Kersse wordt gheheeten in Griecx Thlaspi, Thlaspidion ende Sinepi agrion. In Latijn Thlaspi, Capsella ende Scandulaceum/ van sommighen oock Mytis, Bytron, Dasmophon en Myopteron. In Hoochduytsch Wilder Cresz. In Franchois Seneve saulvage.

1   Dierste gheslacht es dat oprecht Thlaspi daer Dioscorides af scrijft/ ende dat wordt hier te lande gheheeten Visselcruyt.

2   Dat tweede geslacht es dat Thlaspi van Cratevas/ ende dat wordt nu ter tijt oock ghenaemt Nasturtium tectorum ende Sinapi rusticum. In Hoochduytsch Baurn senff/ oder Baurn cresz/ ende daer naer in Neerduytsch Boeren mostaert oft Boeren kersse.

3   Dat derde gheslacht wordt gheheeten Thlaspi angustifolium ende Thlaspi minus. In Hoochduytsch Bysemkraut. In Neerduytsch Bessemcruyt.

4   Tvierde gheslacht es sonder twijfel oock een Tlaspi/ ende dat en heeft gheenen sonderlinghen naem.

Natuere

Wilde kerssen ende sonderlinge die saden daer af/ sijn werm ende drooghe tot schier in den vierden graedt.

Cracht ende werckinghe

A   Tsaet van Thlaspi inghenomen iaecht af van onder ende van boven die galle ende die geele vochticheden/ het verweckt die natuerlijcke cranckheyt van den vrouwen/ ende het doet die apostumatien die binnen tslichaems ghegroeyet sijn uutbreken.

B   Tselve saet met een clysterie van onder ghesedt versuet die pijne van dat Sciatica. Tot den selven dienet oock van buyten daer op gheleyt ghelijck tsaet van Mostaert.

Hindernisse

Aenghesien dat het saet van Thlaspi seer heet ende sterck van wercke es/ zoo doet het bloet afgaen/ alst te veel inghenomen wordt/ ende es den bevruchten vrouwen seer hinderlick ende quaet/ ende daer om en behoortment niet lichtelijcken van binnen in te gheven.

 

^Naar het begin van deze pagina