Beginpagina van Plantaardigheden.nl
 

Leesmaar.nl
Dodoens en andere bijzondere boeken

Sitemap
Index

Plantaardigheden.nl
Artikelen over planten

Leeswerk.nl
Plantenboeken opengelegd

1554 Cruijdeboeck met transcriptie (overgeschreven)
A | B | C | D | E | F | G| H | IJK | L | M | N | O | P | QR | S | T | U | V | WXYZ

Voorwerk Nederlandse, Duitse, Franse, apothekers-, Latijnse en Griekse namen

Deel 1

Deel 2

Deel 3

Deel 4

Deel 5

Deel 6 Van der boomen, haghen, ende alle houtachtighe gewassen, en van huerder vruchten, gummen ende sapen ondersceet, fatsoen, naem, natuere, cracht ende werkinghe Planten Alfabetisch

Register van die cracht der Cruyden
 
Oude Nederlandse namen
* Project Dodoens
Woordenboek Nederlandsche Taal
Plantago PlantIndex
Letter: druk op CTRL, draai ook aan muiswiel
Bijgewerkt 18-02-2015

«  Cruijdeboeck deel 6 capitel 53, bladzijde 781-782  Zie volgende pagina »

Van Sorben.   Cap. liii.

1  

Sorbus aucuparia - Wilde lijsterbes

Sorbus domestica - Peervormige lijsterbes

Sorbus torminalis - Elsbes

Tgheslacht

Sorben sijn dryerhande/ die eene sijn heel ront/ ghelijck appelen/ die ander sijn langachtich schier ghelijck eyeren/ die derde sijn boven breet/ den peeren niet onghelijck van den welcken die figuere hier ghestelt es.

Tfatsoen

 

(vrucht) Oön, Ouon, Sorbum, Sorbe, Sorben

   Noot: Dodoens vermeldt dat er drie soorten zijn, maar hij noemt ze niet met name. "Sorben sijn dryerhande, die eene sijn heel ront, ghelijck appelen, die ander sijn langachtich schier ghelijck eyeren, die derde sijn boven breet, den peeren niet onghelijck ..."

 

Sorbus aucuparia - Wilde lijsterbes

Zie alle foto's van Bioweb Plantengids

Grotere foto in Bioweb Plantengids

Grotere foto in Bioweb Plantengids

Grotere foto in Bioweb Plantengids

Grotere foto in Bioweb Plantengids

Grotere foto in Bioweb Plantengids

Grotere foto in Bioweb Plantengids

Grotere foto in Bioweb Plantengids

Grotere foto in Bioweb Plantengids

Oè, Ouè, Sorbus, Sorbenboom

  • 1644 Vlaams: Sorbenboom (Tammen) (vrucht: Sorben)
  • 1616 Latijn: Sorbus (vrucht: Sorbum) [803]
  • 1554/1557: Corme, Cormier, Sorbe, Sorben, Sorbenboom, Sorbier, Sorbus, Speierling, Sperwerbaum, Sporapffel

Overzicht Sorbus aucuparia op deze site

Alle foto's van Sorbus aucuparia op internet

Sorbus aucuparia bij Kurt Stueber Gruppe Max Planck IZ

Sorbus aucuparia in Plantago PlantIndex

en

Sorbus domestica - Peervormige lijsterbes

Zie alle foto's van Biopix

Overzicht Sorbus domestica op deze site

Alle foto's van Sorbus domestica op internet

Sorbus domestica bij Kurt Stueber Gruppe Max Planck IZ

Sorbus domestica in Plantago PlantIndex

en

Sorbus torminalis - Elsbes

Zie alle foto's van Biopix

  • (vrucht) Oön, Ouon, Sorbum, Sorbe, Sorben
  • 1644 Vlaams: Sorbenboom (Wilden)
  • 1616 Latijn: Sorbus torminalis [803]

Overzicht Sorbus torminalis op deze site

Alle foto's van Sorbus torminalis op internet

Sorbus torminalis bij Kurt Stueber Gruppe Max Planck IZ

Sorbus torminalis in Plantago PlantIndex

Die Sorbenboomen worden hooch/ ende hebben rechte bruyne struycken/ met vele tacken/ daer aen wassen langhe uutghespreyde bladeren/ van vele bladerkens tsamen aen een ribbeken tseghen malcanderen over staende vergaert/ van den welcken elck besondere langachtich ende rontsomme ghekerft es. Die bloemen sijn wit/ ende daer naer volghen die vruchten/ van fatsoene/ som ront/ som lanck/ som ghelijck een peere/ die op die eene sijde daer sy van der Sonnen bescenen worden/ roodachtich sijn.

Plaetse

Sorben wassen gheerne in coude vochtighe plaetsen ontrent die berghen/ sonderlinghe daer steenachtighen gront es. Ende sy worden tot sommighe plaetsen van Duytschlant ghevonden.

Tijt

Sorben bloeyen in Meerte/ ende in den Herfst/ zoo worden die vruchten rijp.

 

Naem

[782]   Die boom daer dese vruchten op groeyen wordt gheheeten in Griecx Oe ende Oue/ In Latijn Sorbus/ In Hoochduytsch Sperwerbaum/ In Neerduytsch Sorbenboom/ In Franchois ung Cormier.

Die vrucht es ghenaemt in Griecx Oon ende Ouon/ In Latijn Sorbum/ In Hoochduytsch Speierling und Sporopffel/ In Neerduytsch Sorben/ In Franchois une Corme.

Natuere

Sorben sijn cout ende drooghe van natueren/ ende schier ghelijck die Mispelen tsamen treckende.

Cracht ende werckinghe

A   Sorben eer sy rijp sijn afghepluckt ende in die sonne oft andersins ghedroocht/ stoppen den loop des buycx als sy inghenomen worden/ oft dwater ghedroncken wordt daer sy in ghesoden sijn.

B   In Somma Sorben sijn den Mispelen van crachten ende werckinghen schier ghelijck maer niet heel zoo sterck als Galenus scrijft.

 

^Naar het begin van deze pagina